Η μελέτη ανασκόπησης της διεθνούς βιβλιογραφίας για την χρήση των μικροθρεπτικών συστατικών στην αλωπεκία από τους Jordan M. Thompson και συνεργάτες περιγράφει (1): «Η Αλωπεκία (A) είναι μορφή τριχόπτωσης που προκαλείται από την επίθεση του ανοσοποιητικού συστήματος του θύλακα της τρίχας (1, 2)».

Η μελέτη των Jordan M. Thompson  και συνεργατών και Strazzulla LC  και συνεργατών περιγράφουν ότι (1, 2): «Όπως και με άλλες ασθένειες που μεσολαβούν από την επίθεση του ανοσοποιητικού συστήματος, πιστεύεται ότι υπάρχει πιθανά μια σύνθετη αλληλεπίδραση μεταξύ του περιβάλλοντος και της γενετικής που τελικά οδηγεί στην ανάπτυξη της Α (2).

Αν και η παθογένεση παραμένει άγνωστη, πιστεύεται ότι καταστροφή τριχοθυλακίων (HFs) συμβαίνει ως αποτέλεσμα της επίθεσης του ανοσοποιητικού συστήματος και την δημιουργία φλεγμονών στο HFs (1, 2)».

Η μελέτη ανασκόπησης της διεθνούς βιβλιογραφίας των Prakash Acharya και συνεργατών και Rajabi F και συνεργατών περιγράφουν (3, 4): «Το οξειδωτικό στρες μπορεί να προκαλέσει τη διαταραχή της δράσης του ανοσοποιητικού συστήματος και να προωθήσει την αυτοάνοση δράση σε ασθενείς με A.

Οι ελεύθερες ρίζες οξυγόνου, το υπεροξείδιο του οξυγόνου, το υπεροξείδιο του υδρογόνου, και οι ρίζες του υδροξυλίου, παράγονται ως αποτέλεσμα των αντιδράσεων οξείδωσης και να διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο κατά τη διάρκεια της άμυνας κατά των παθογόνων παραγόντων, την απόπτωση, και το σήμα μεταγωγής.

Ωστόσο, η υπερβολική δραστηριότητα αυτών των μορίων μπορεί να οδηγήσει σε οξειδωτικό στρες, υπεροξείδωση των λιπιδίων και παθολογική βλάβη στους ιστούς (3, 4)».

Πώς λειτουργεί το ανοσοποιητικό σύστημα;   

Σύμφωνα με την μελέτη των Jillian F. Rork και συνεργατών (5): «Το ανοσοποιητικό σύστημα χωρίζεται σε δύο βραχίονες: το έμφυτο και το προσαρμοστικό. Το έμφυτο ανοσοποιητικό σύστημα μπορεί να θεωρηθεί ως η «πρώτη γραμμή,» και δημιουργεί τις μη ειδικές απαντήσεις από τα αντιγόνα και οδηγείται από τα ουδετερόφιλα, τα ηωσινόφιλα, τα φυσικά κύτταρα δολοφόνος, τα μαστοκύτταρα, τα αντιμικροβιακά πεπτίδια, το όποιο συμπλήρωμα, και τις κυτοκίνες.

Το προσαρμοζόμενο ανοσοποιητικό σύστημα αποτελείται από Τ κύτταρα και ΤΑ Β κύτταρα. Τα Τ κύτταρα μπορούν να χωριστούν περαιτέρω σε CD4+ και CD8+ κύτταρα. Τα κύτταρα CD4+ Τ θεωρούνται ως κύτταρα βοήθειας Τ (Th) και τα κύτταρα CD8+ Τ είναι κυτταροτοξικά (Tc) κύτταρα. Τα κύτταρα CD4+ Th αναγνωρίζουν τα ξένα πεπτίδια αντιγόνου που συνδέονται με MHC class II και υποστηρίζουν τη δραστηριότητα άλλων κυττάρων της ανοσολογικής απάντησης, συμπεριλαμβανο-μένων των β κυττάρων και των κυττάρων CD8+ Τ, κυρίως μέσω των κυτοκινών. CD8 + Tc κύτταρα αναγνωρίζουν ξένα πεπτίδια αντιγόνου και δεσμεύονται σε μόρια MHC κατηγορίας Ι και μπορούν να καταστρέψει άμεσα τους στόχους τους.

Η μελέτη των Zhu J, Paul WE. περιγράφει την λειτουργεία των Th1: CD4 + κυττάρων (6). Σύμφωνα με τους συντάκτες της μελέτης αυτής (6): «Ζωτικής σημασίας είναι η ανοσολογική απάντηση με την  μεσολάβηση Th1: CD4 + κυττάρων, η οποία μπορεί να τονώσει CD8 + κυτταρική διαίρεση και κυτταροτοξικότητα, παρέχοντας έτσι «βοήθεια» για CD8 + κύτταρα.

Η κυρίαρχη κυτοκινή Th1 είναι IFN-γ. Η ανάμνηση της σημασίας των CD8+ Τ κυττάρων και του IFN-γ θα βοηθήσει στη διευκόλυνση της μηχανιστικής κατανόησης της αλωπεκίας areata ως αυτοάνοσο νόσημα (5, 6)».

Η Αλωπεκία ως αυτοάνοσο νόσημα

Οι μελέτες των Gilhar A των συνεργατών, Islam N των συνεργατών, Ito T των συνεργατών και McElwee KJ περιγράφουν ότι (7, 8, 9, 10): «Για να κατανοήσουμε καλύτερα την αυτοάνοση δράση στην αλωπεκία, θα πρέπει να εκτιμήσουμε ότι τα θυλάκια των τριχών απολαμβάνουν μια μειωμένη ανοσολογική δράση.

Αυτή μπορεί να επιτευχθεί μέσω πολλαπλών μηχανισμών, συμπεριλαμβανομένης της ρύθμισης των μορίων MHC κατηγορίας Ι και ΙΙ, της μειωμένης συχνότητας των κυττάρων Langerhans και της έκφρασης ανοσοκατασταλτικών κυτοκινών (α-MSH, TGF-β,IGF-1), ωστόσο, οι βασικές αλλαγές που μεσολαβούν σε αυτό δεν είναι απολύτως σαφείς.

Η μειωμένη ανοσολογική δράση φαίνεται να είναι κρίσιμη για τη συνέχιση κύκλου των μαλλιών χωρίς να προκαλέσει το ανοσοποιητικό σύστημα του δέρματος ώστε να βλάψει τα θυλάκια, και η κατάρρευσή του πιστεύεται ότι είναι κεντρικής σημασίας για την παθογένεση της αλωπεκίας (7, 8-10).

Τα γεγονότα έναρξης που οδηγούν σε αυτήν την κατάρρευση δεν είναι πλήρως κατανοητά. Παράγοντες όπως το φυσικό/συναισθηματικό στρες, οι μολύνσεις, και οι ορμόνες έχουν προταθεί να διαδραματίζουν έναν ρόλο στους γενετικά προδιαθετιμένους ασθενείς (7)».

Στην μελέτη τους οι Betz RC και συνεργάτες περιγράφουν για πρώτη φορά τα αποτελέσματα της γονιδιακής μετά-ανάλυσης γενετικών περιοχών (susceptibility loci) που αναγνωρίστηκαν για την αλωπεκία.  Σύμφωνα με τους επιστήμονες που συνέταξαν την μελέτη αυτή (11): «Στην παθογένεση της αλωπεκίας εμπλέκονται τόσο το έμφυτο όσο και το προσαρμοστικό ανοσοποιητικό σύστημα (11)».

Οι μελέτες των Petukhova L, Christiano AM. και Xing L και συνεργατών περιγράφουν ότι (12, 13) «Τα πειράματα σε μοντέλα ποντικιών υποδεικνύουν επίσης μια μεσολάβηση της ανοσολογικής απόκρισης κυρίως μέσω των Th1 κυττάρων, και ποιο συγκεκριμένα των CD8+ NKG2D+ T κυττάρων, ως τους κύριους παράγοντες που είναι απαραίτητοι αλλά και επαρκείς για την πρόκληση της τριχόπτωσης (12, 13)».  

Η μελέτη των McPhee CG και συνεργατών περιγράφει ότι (14): «Το προφίλ της  γονιδιακής έκφρασης του δέρματος στην περιοχή της βλάβης αποκαλύπτει υψηλή έκφραση των χημειοκινών IFN-γ  και IFN-γ-επαγόμενες χημειοκίνες (CXCL9, CXCL10) (14).

Η IFN-γ έχει αποδειχθεί, ότι εκθέτει τον θύλακα της τρίχας στο αυτό-αντιγόνο του μέσω της έκτοπης έκφρασης του μορίου MHC κατηγορίας Ι και προκαλεί επίσης την έκφραση των χημειοκινών, γεγονός που ενισχύει έτσι την προσαρμοστική ανοσολογική απόκριση με την πρόσληψη περισσότερων Τ κυττάρων.

Στη συνέχεια, τα κυτταροτοξικά κύτταρα CD8+ T συσσωρεύονται μέσα και γύρω από το βολβό τρίχας και ενδεχομένως στοχεύουν συγκεκριμένα αυτοαντιγόνα, τα οποία μπορεί να περιλαμβάνουν τα πεπτίδια που σχετίζονται με τη μελανογένεση που εκφράζονται από τα τριχοθυλάκια  (7, 8-10)».

Οι McElwee KJ και συνεργάτες στην μελέτη τους καταλήγουν ότι (10): «Δεν είναι σαφές εάν η ανοσολογική απόκριση στην αλωπεκία είναι ενάντια σε ένα συγκεκριμένο κυτταρικό τύπο, και τα αυτοαντιγόνα της νόσου είναι προς το παρόν άγνωστα.

Έχει παρατηρηθεί ότι η αλωπεκία «στοχεύει» συχνά τις χρωματισμένες τρίχες και η ανάκτηση της νόσου συνδέεται συχνά με λευκά μαλλιά. Η πλειοψηφία της αυτοανοσίας στην αλωπεκία εμφανίζεται βαθύτερα μέσα στο δέρμα (10)».

Οξειδωτικό στρες στην Αλωπεκία

Οι μελέτες Harman, D., Arck, P.C. και συνεργατών και Kauser, S. και συνεργατών περιγράφουν (15, 16, 17): «Το οξειδωτικό στρες αντανακλά μια ανισορροπία μεταξύ της συστηματικής εκδήλωσης των ελευθέρων ριζών οξυγόνου και της ικανότητας ενός βιολογικού συστήματος να αποτοξινώσει τα αντιδραστικά ενδιάμεσα προϊόντα ή να επισκευάσει την προκύπτουσα ζημία.

Η θεωρία ελεύθερων ριζών της γήρανσης όπως προτάθηκε αρχικά από Harman ήδη από το 1956, δηλώνει ότι οι οργανισμοί/τα όργανα γερνούν επειδή τα κύτταρα συσσωρεύουν τη ζημία ελεύθερων ριζών με την πάροδο του χρόνου (15).

Σήμερα, είναι μία από τις πιο ευρέως αποδεκτές θεωρίες που χρησιμοποιούνται για να εξηγήσουν τους μηχανισμούς που διέπουν τη διαδικασία γήρανσης, συμπεριλαμβανομένου και του θύλακα της τρίχας (16, 17)».

Η μελέτη ανασκόπησης της διεθνούς βιβλιογραφίας του Trueb, R.M. περιγράφει ότι (18): «Οι ελεύθερες ρίζες είναι ιδιαίτερα αντιδραστικά μόρια με μη συζευγμένα ηλεκτρόνια, που μπορούν να βλάψουν άμεσα, διάφορες κυτταρικές δομικές μεμβράνες, λιπίδια, πρωτεΐνες και το DNA. Οι βλαβερές επιδράσεις αυτών των ελευθέρων ριζών οξυγόνου προκαλούνται εσωτερικά κατά τη διάρκεια του φυσιολογικού μεταβολισμού και εξωτερικά μέσω της έκθεσης σε διάφορες οξειδωτικές επιδράσεις από το περιβάλλον.

Το σώμα διαθέτει ενδογενείς μηχανισμούς άμυνας, όπως αντιοξειδωτικά ένζυμα (υπεροξείδιο της δισμουτάσης, καταλάσες, υπεροξειδάση της γλουταθειόνης) και μη ενζυμικά αντιοξειδωτικά μόρια (βιταμίνη Ε, βιταμίνη C, γλουταθειόνη, ubiquinone), προστατεύοντάς το από τις ελεύθερες ρίζες μειώνοντας και εξουδετερώνοντάς αυτές.

Με την ηλικία, η παραγωγή ελεύθερων ριζών αυξάνεται, ενώ οι ενδογενείς αμυντικοί μηχανισμοί μειώνονται. Αυτή η ανισορροπία οδηγεί στην προοδευτική βλάβη των κυτταρικών δομών, πιθανώς με αποτέλεσμα την γήρανση (18)».

Πηγές οξειδωτικού στρες με αντίκτυπο στην κατάσταση των μαλλιών

Οι μελέτες του Trueb, R.M. περιγράφουν ότι (19, 20): «Οι περισσότερες βιβλιογραφικές μελέτες για τις αλλαγές στα μαλλιά που σχετίζονται με την ηλικία επικεντρώνονται στην αλωπεκία, αλλά είναι εξίσου σημαντικό, ότι οι ίνες των μαλλιών που προκύπτουν από το τριχωτό της κεφαλής παρουσιάζουν σημαντικές αλλαγές που σχετίζονται με την ηλικία και έχουν ίση επίδραση στις συνολικές ιδιότητες των μαλλιών.

Παραδοσιακά, η μελέτη της γήρανσης των μαλλιών έχει επικεντρωθεί σε δύο κύριες ροές ενδιαφέροντος: αφενός, το αισθητικό πρόβλημα της γήρανσης των μαλλιών και τη διαχείρισή τους, με άλλα λόγια, όλα όσα συμβαίνουν εκτός του δέρματος.

Από την άλλη πλευρά, το βιολογικό πρόβλημα της γήρανσης των μαλλιών είναι όλες εκείνες οι διαδικασίες που λαμβάνουν χώρα από την άποψη των μικροσκοπικών, βιοχημικών (ορμονικών, ενζυμικών) και μοριακών αλλαγών εντός του θύλακα της τρίχας στο βάθος του δέρματος (19, 20)».

Το Οξειδωτικό Στρες στη Γήρανση των Μαλλιών

Η μελέτη ανασκόπησης της διεθνούς βιβλιογραφίας του Trueb, R.M. περιγράφει ότι (18): «Η εξαρτώμενη από την ηλικία προοδευτική απώλεια της ποιότητας και της ποσότητας των μαλλιών εμφανίζεται  ουσιαστικά με τρεις διαφορετικούς τρόπους: ως σύμπτωμα ενός από τα σπάνια σύνδρομα πρόωρης γήρανσης (προγηρία), ως αποτέλεσμα της ανδρογενής αλωπεκίας, και με την έναρξη της γηροειδούς αλωπεκίας.

Το σύνδρομο πρόωρης γήρανσης είναι εξαιρετικά σπάνιο. Παρ ‘όλα αυτά, η μελέτη τους έχει δώσει γνώσεις σχετικά με τους ρόλους των τελομερών, την μιτοχονδριακή λειτουργία, την ανθρώπινη αυξητική ορμόνη και την ινσουλίνη-όπως ο αυξητικός παράγοντας 1 (IGF-1)- για την ανάπτυξη και τη γήρανση των μαλλιών.

Η ανδρογενή αλωπεκία και η γηροειδής αλωπεκία μοιράζονται τα χαρακτηριστικά της μείωσης του αριθμού των θυλάκων της τρίχας και της διαμέτρου των μαλλιών, με αποτέλεσμα την εξαρτώμενη από την ηλικία προοδευτική αραίωση των μαλλιών.

Για αυτό και εδώ και καιρό δεν θεωρούνται διαφορετικές οντότητες από ορισμένους ειδικούς, με σημαντική επικάλυψη που επισκιάζει περαιτέρω την οριοθέτηση μεταξύ τους.

Παρ’ όλα αυτά, διαφέρουν στην ηλικία της έναρξης (νωρίς έναντι αργότερα), κατανομή (μοτίβο έναντι διάχυτη) και παθοφυσιολογικούς παράγοντες (αυξημένη έναντι μειωμένη δραστηριότητα 5-άλφα-αναγωγάσης).

Το Οξειδωτικό Στρες στην Ανδρογενή αλωπεκία

Η μελέτη ανασκόπησης της διεθνούς βιβλιογραφίας του Trueb, R.M. περιγράφει ότι (18): «Η ανδρογενή αλωπεκία θεωρείται ότι αντιπροσωπεύει μια γενετικά καθορισμένη, και μέσω των ανδρογόνων προκαλούμενη, και εξαρτώμενη από την ηλικία, προοδευτική συντόμευση της διάρκειας αναγέννησης της τρίχας με διαδοχικούς κύκλους μαλλιών.

Το καθαρό αποτέλεσμα είναι ένας μειωμένος αριθμός τριχών σε αναγέννηση, και προοδευτική σμίκρυνση του θυλακοειδούς, με αυξημένη αποβολή των βραχύβιων τριχών, ενώ τα προσβεβλημένα τριχοθυλάκια (HF) παράγουν μικρότερες και λεπτότερες τρίχες που καλύπτουν το τριχωτό της κεφαλής κακώς (18)».

Σύμφωνα με την μελέτη του Kaufman, K.D. (21): «Από τις ορμόνες που επηρεάζουν την ανάπτυξη των μαλλιών, οι πιο μελετημένες είναι τα ανδρογόνα (21).  

Θεωρείται ότι σε άτομα με γενετική προδιάθεση, ο στόχος ανδρογόνων είναι τα τριχοθυλάκια, των οποίων διεγείρεται η σμίκρυνση στο θυλάκιο της  τρίχας τους.

Μελέτες σε περιοχές φαλάκρας σε σύγκριση περιοχές με μη φαλάκρα του τριχωτού της κεφαλής έχουν δείξει:

α) Αυξημένα επίπεδα των υποδοχέων των ανδρογόνων (AR) στα δερματικά κύτταρα θηλής (DPC) των μετωπιαίων τριχών σε σύγκριση με τις ινιακές τρίχες, και

β) Αυξημένη δραστηριότητα της 5-άλφα-αναγωγάσης, ένα ένζυμο σημαντικό για τη μετατροπή της τεστοστερόνης στην πιο ισχυρή διυδροτεστοστερόνη ανδρογόνων (DHT).

Οι μελέτες αυτές υποστηρίζουν την ιδέα ότι τα αυξημένα επίπεδα της DHT αλληλοεπιδρούν με την αυξημένη έκφραση της AR σε δερματικά κύτταρα της θηλής με αποτέλεσμα να μπορεί να προκληθεί η απελευθέρωση των ανασταλτικών παραγόντων που οδηγούν σε αλλαγές στο θύλακα της τρίχας, κάτι που τελικά οδηγεί σε μετασχηματισμό των μαλλιών (20)».

Η μελέτη ανασκόπησης της διεθνούς βιβλιογραφίας του Trueb, R.M. περιγράφει ότι (22): «Καθώς η ανδρογενή αλωπεκία περιλαμβάνει μια διαδικασία πρόωρου τερματισμού της αναγενούς (αναγέννησης) φάσης, που σχετίζεται με την πρόωρη είσοδο στην καταγενή φάση, οι μοριακοί έλεγχοι του μετασχηματισμού του αναγενούς-καταγενούς κύκλου είναι κρίσιμοι.

Η καταγενής φάση έχει προταθεί ότι εμφανίζεται ως συνέπεια:

α) της μειωμένης έκφρασης των παραγόντων διατήρησης της αναγενούς (αναγέννησης) φάσης, όπως ο παράγοντας IGF-1, ο βασικός παράγοντας ανάπτυξης ινοβλαστών και ο αγγειακός ενδοθηλιακός αυξητικός παράγοντας, και

β) αυξημένη έκφραση παραγόντων  όπως οι κυτοκίνες που προωθούν την απόπτωση της τρίχας, ο μετασχηματισμός του αυξητικού παράγοντα-βήτα 1, της ιντερλευκίνης-1-άλφα και του παράγοντα νέκρωσης του όγκου-άλφα (TNFα) (22)».

Τα τριχοθυλάκια (HF) είναι πηγή Ελευθέρων Ριζών Οξυγόνου (ROS) και ευαίσθητα στο οξειδωτικό στρες

Η μελέτη των Laura Jadkauskaite  και συνεργατών και Schneider MR και συνεργατών περιγράφουν ότι (23, 24): «Το ίδιο το HF είναι ένα κυκλικά αναγεννητικό μίνι-όργανο που υποβάλλεται σε τακτικές περιόδους ανάπτυξης (αναγενής), παλινδρόμησης (καταγενής) και σχετικής ηρεμίας (τελογενής) (23).

Τα HF αποτελούνται από μια σειρά ομόκεντρων κερατινοκυττάρων με κεντρικό άξονα μαλλιών, τα οποία ενθυλακώνονται από ένα μεσεγχυματικό περίβλημα συνδετικού ιστού (23, 24).

Μέσα σε αυτή τη δομή υπάρχει μια περιοχή γνωστή ως «διόγκωση», που στεγάζει έναν πληθυσμό επιθηλιακών και βλαστικών μελανοκυττάρων. Ο βολβός της τρίχας, το χαμηλότερο τμήμα του HF, περιέχει τα παροδικά ενισχυτικά κύτταρα που παράγουν τα γρήγορα πολλαπλασιαζόμενα κερατινοκύτταρα, που οδηγούν στους διάφορους τύπους κυττάρων του εσωτερικού θηκαριού της ρίζας και του ίδιου του άξονα τρίχας.

Τα κερατινοκύτταρα που περιβάλλουν τη δερματική θηλή (DP), η οποία είναι μια περιοχή από πυκνά στοιβαγμένους επαγώγιμους ινοβλάστες που επικοινωνούν με την επιθηλιακή HF, μπορούν να επηρεάσουν την ανάπτυξη των μαλλιών και των κύκλων τους (23, 24)».

Η μελέτη των Kloepper JE και συνεργατών περιγράφει αναλυτικά την φυσιολογική παραγωγή και επίδραση των ελευθέρων ριζών από τα μιτοχόνδρια και την αναγκαιότητά τους για την τριχοφυΐα. Σύμφωνα με τους επιστήμονες αυτούς (25): «Τα κερατινοκύτταρα του βολβού εμφανίζουν εξαιρετικά υψηλό ποσοστό κυτταρικής διαίρεσης και τα μελανοκύτταρα της χρωστικής μονάδας HF παράγουν υψηλά επίπεδα ROS ως υποπροϊόν της μελανογένεσης.

Είναι σημαντικό να υπογραμμιστεί ότι, η παραγωγή ROSαπό τα μιτοχόνδρια είναι υποχρεωτική για να διατηρούν τη β-κατενίνη και ότι είναι απαραίτητο για την ανάπτυξη HF, τονίζοντας έτσι την σημασία αυτών των ελευθέρων ριζών οξυγόνου  στη φυσιολογική φυσιολογία της τριχοφυΐας (25)».

Σύμφωνα με τις μελέτες των Arck PC και συνεργατών, Paus R. και Neste DV, Tobin DJ. (26, 27, 28): «Το οξειδωτικό στρες μπορεί να εμφανιστεί μέσω της επαγωγής των ROS από πολλές πηγές, συμπεριλαμβανομένων του εκτεταμένου κυτταρικού μεταβολισμού (όπως η μελανογένεση), της κακής διατροφής, του τραύματος που προκαλείται από την αποτρίχωση (26), της φλεγμονής που εξαρτάται από τα μαστοκύτταρα (26), των αλλαγών του κύκλου των μαλλιών, των ορμονών (26, 27), των περιβαλλοντικών στρεσογόνων παραγόντων, των γενετικών διαφοροποιήσεων και των αλλαγών που σχετίζονται με την ηλικία (28)».

Οι μελέτες των Arck PC και συνεργατών, Wood JM και συνεργατών και Zhao J και συνεργατών περιγράφουν (29, 30, 31): «Οι ROS και οξειδωτικό στρες μπορεί να εμπλακεί σε πτυχές της φυσιολογίας του HF και της παθολογίας του, πέρα από την απώλεια της χρώση που εμφανίζεται με το γκριζάρισμα των μαλλιών (29, 30)».

Ένα βασικό παράδειγμα της συμμετοχής της βιολογίας REDOX στη φυσιολογία του HF, προέρχεται από πρόσφατη μελέτη των Zhao J και συνεργατών (31)».

Η ανασκόπηση της διεθνούς βιβλιογραφίας και μετά-ανάλυση από τους Prakash Acharya εξέτασε τις δημοσιευμένες μελέτες οξειδωτικού στρες και περιγράφει ότι (32):

«Τα ευρήματα της μετά-ανάλυσης έδειξαν ότι η Α σχετίζεται με αυξημένο οξειδωτικό στρες. Απαιτούνται περισσότερες μελέτες για την ενίσχυση αυτής της σύνδεσης. Μελέτες που διερευνούν την επίδραση του χειρισμού των διαφόρων δεικτών οξειδωτικού στρες στην Α θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην ανάπτυξη πιθανών θεραπευτικών στρατηγικών (32)».

Ποιες είναι οι Εσωτερικές Πηγές Ελευθέρων Ριζών;

• Σύμφωνα με την μελέτη των Jeffrey AS και συνεργατών τα Μιτοχόνδρια αποτελούν μια τέτοια εσωτερική πηγή ελευθέρων ριζών. Σύμφωνα τους επιστήμονες που συνέταξαν την μελέτη αυτή (50): «Η μιτοχονδριακή αλυσίδα μεταφοράς ηλεκτρονίων παράγει το ανιόν υπεροξείδιο του οξυγόνου (O2-) που αποτελεί μια ROS και κυκλοφορεί στο σώμα. Η οξειδωτική βλάβη στα κυτταρικά μακρομόρια ή τα μικρομόρια προκαλείται κυρίως από το Ο2- και οδηγεί στη δυσλειτουργία της φυσιολογικής κυτταρικής δραστηριότητας (33)».

• Οι μελέτες των Lobo V και συνεργατών και Maria GB και συνεργατών περιγράφουν την λειτουργία της Οξειδάσης της Ξανθίνης (34, 35). Σύμφωνα τους επιστήμονες που συνέταξαν τις μελέτες αυτές (33, 34): «Η αύξηση της δραστικότητας της οξειδάσης της ξανθίνης στο πλάσμα εξηγείται από την αύξηση της ηπατικής απελευθέρωσης αυτού του ενζύμου, η οποία φαίνεται να οφείλεται στην αύξηση του κυτταρικού οξειδωτικού στρες (34, 35)».

• Η μελέτη των Corpas FJ και συνεργατών περιγράφει την δράση των Υπεροξισωμάτων (36). Σύμφωνα με τους επιστήμονες που συνέταξαν την μελέτη αυτή (36): «Η νέας ομάδα ενζύμων γνωστής ως υπεροξισώματα εμπλέκεται στο μεταβολισμό των ελεύθερων ριζών οξυγόνου. Εκτός από το υπεροξείδιο του υδρογόνου, τα υπεροξισώματα παράγουν επίσης O2- ρίζες και μονοξείδιο του αζώτου. O2- και NOS είναι οι κυτταρικοί αγγελιοφόροι με ποικίλους φυσιολογικούς ρόλους στην ενδοκυτταρική και διακυτταρική επικοινωνία (36)».

• Η μελέτη των Woo CH  και συνεργατών περιγράφουν την δράση της Φλεγμονής (37). Σύμφωνα με τους επιστήμονες που συνέταξαν την μελέτη αυτή (37) : «Η φλεγμονή είναι η απάντηση και ο τρόπος του σώματος για την έναρξη της επούλωσης. Ωστόσο, η άναρχη φλεγμονή μπορεί να οδηγήσει σε υπερβολική δραστηριότητα ελεύθερων ριζών και να προκαλέσει καταστροφή των ιστών (37)».

• Οι μελέτες των Lobo V και συνεργατών και Olchawa MM και συνεργατών περιγράφουν την επίδραση της Φαγοκυττάρωσης (33, 38). Σύμφωνα τους επιστήμονες που συνέταξαν τις μελέτες αυτές (33, 38):  «Τα φαγοκύτταρα μεσολαβούν στην έμφυτη ανοσολογική απάντηση, απελευθερώνοντας προϊόντα για να βλάψουν τους εισβάλλοντες μικροοργανισμούς (33). Το οξειδωτικό στρες φαίνεται να είναι ο κύριος παράγοντας που ευθύνεται για τις βασικές αλλαγές που τελικά οδηγούν στον εκφυλισμό των κυττάρων που εμπλέκονται στη φαγοκυττάρωση των μακρομορίων (38)».

Ποιες είναι οι Εξωτερικές Πηγές Ελεύθερων Ριζών;

Σύμφωνα με την μελέτη των Lobo και συνεργατών εξωτερικές πηγές ελεύθερων ριζών είναι (33):

  1. Το Κάπνισμα. 
  • Οι Περιβαλλοντικοί / Χημικοί ρύποι.  
  • Η ακτινοβολία.
  • Το Στρες και το Άγχος.

Ποια είναι τα δεδομένα των κλινικών δοκιμών με την χρήση Βιταμινών της σειράς Β στην Αλωπεκία;

Σύμφωνα με την ανασκόπηση της διεθνούς βιβλιογραφίας από τους Hind M. Almohanna και συνεργάτες (39): «Το σύμπλεγμα βιταμινών Β περιλαμβάνει οκτώ υδατοδιαλυτές βιταμίνες-θειαμίνη (Β1), ριβοφλαβίνη (Β2), νιασίνη (Β3), παντοθενικό οξύ (Β5), βιταμίνη Β6, βιοτίνη (Β7), φυλλικό οξύ, και βιταμίνη Β12-που βοηθούν στο μεταβολισμό των κυττάρων.

Ελλείψεις στην ριβοφλαβίνη, στην βιοτίνη, το φυλλικό οξύ, και την βιταμίνη Β12 έχουν συσχετιστεί με την απώλεια μαλλιών (39).

Οι συντάκτες της επιστημονικής αυτής μελέτης περιγράφουν: «Πραγματοποιήσαμε μια ευρεία βιβλιογραφική αναζήτηση του PubMed και του Google Scholar τον Ιούλιο του 2018 για να συγκεντρώσουμε δημοσιευμένα άρθρα που μελετούν τη σχέση μεταξύ βιταμινών και ανόργανων συστατικών και την τριχόπτωση. Οι όροι αναζήτησης περιλάμβαναν «τριχόπτωση», «αλωπεκία», «βιταμίνη Α», «βιταμίνη Β», «βιταμίνη C», «βιταμίνη D», «βιταμίνη Ε», «σίδηρο», «φερριτίνη», «βιοτίνη», «ψευδάργυρος», «σελήνιο», «φολικό οξύ», «telogen effluvium», «αλωπεκία areata», «ανδρογενετική αλωπεκία», «γυναικεία απώλεια μαλλιών μοτίβο,» «ανδρική απώλεια μαλλιών,» και «πρόωρη τριχοφυΐα.» Επιλέχθηκαν μόνο δημοσιευμένα άρθρα για ανθρώπινα θέματα που γράφτηκαν στα αγγλικά. Αφού είχαν εξετάσει διεξοδικά τα κλινικά αποτελέσματα, επελέγησαν 125 άρθρα για να συμπεριληφθούν σε αυτή την αναθεώρηση (39)».

Η βιταμίνη Β2 (ριβοφλαβίνη) είναι ένα συστατικό δύο σημαντικών συνενζύμων: του FMN και του FAD (40). FΜΝ και FAD αντιπροσωπεύουν το 90% της διαιτητικής ριβοφλαβίνης, και τα δύο διαδραματίζουν ρόλους στην κυτταρική ανάπτυξη και λειτουργία, το μεταβολισμό των λιπών, και την παραγωγή ενέργειας (41). Το σώμα αποθηκεύει μόνο μικρές ποσότητες ριβοφλαβίνης, στο ήπαρ, την καρδιά και τα νεφρά.

Η ανεπάρκεια ριβοφλαβίνης μπορεί να προκαλέσει απώλεια μαλλιών (42).

Η βιταμίνη Β7 (βιοτίνη ή βιταμίνη Η) είναι ένας συμπαράγοντας για πέντε καρβοξυλάσες που καταλύουν τα βήματα στο μεταβολισμό λιπαρών οξέων, γλυκόζης, και αμινοξέων.

Η βιοτίνη παίζει επίσης ρόλους στην τροποποίηση ιστόνων, τη σηματοδότηση κυττάρων, και τη ρύθμιση γονιδίων (43).

Η επίκτητη ανεπάρκεια βιοτίνης μπορεί να οφείλεται στην αυξημένη κατανάλωση ωμών αυγών, όπου τα σωματίδια αβιδίνης συνδέονται με τη βιοτίνη και αναστέλλουν την απορρόφησή της στον εντερικό βλεννογόνο. Στα μαγειρεμένα αυγά τα σωματίδια αυτά καταστρέφονται (45).

Άλλες αιτίες της επίκτητης ανεπάρκειας βιοτίνης περιλαμβάνουν καταστάσεις δυσαπορρόφησης, ο αλκοολισμός, η εγκυμοσύνη, η παρατεταμένη χρήση αντιβιοτικών που αποδιαφορποιούν τη φυσιολογική χλωρίδα, φάρμακα όπως το βαλπροϊκό οξύ και η πρόσληψη ισοτρετινοΐνης. Τα προαναφερθέντα φάρμακα παρεμβαίνουν στη δραστηριότητα της βιοτινιδάσης (44, 46).

Ενώ τα σημάδια της ανεπάρκειας βιοτίνης περιλαμβάνουν την απώλεια τρίχας, τα εξανθήματα δερμάτων, και τα εύθραυστα νύχια, η αποτελεσματικότητα της βιοτίνης στα συμπληρώματα για τα μαλλιά, δεν έχει επιβεβαιωθεί.

Μια κλινική μελέτη 18 ασθενών που είχαν υποκείμενες αιτίες ανεπάρκειας βιοτίνης έδειξε ότι, μόλις έλαβαν θεραπεία με συμπλήρωμα βιοτίνης, παρουσίασαν κλινική βελτίωση σε μια μεταβλητή χρονική περίοδο (45)».

Σύμφωνα με το Institute of Medicine (40) και την μελέτη του Carmel R. (47): «Το φυλλικό οξύ είναι ένα συνένζυμο στη σύνθεση των νουκλεϊκών οξέων και στο μεταβολισμό των αμινοξέων. Υπάρχει στο πλάσμα ως 5-μεθυλο-τετραϋδροφολάτη, ενώ περίπου το ήμισυ της συνολικής περιεκτικότητας του σώματος υπάρχει στο ήπαρ (40, 47).

Ορισμένες ομάδες διατρέχουν κίνδυνο για ανεπάρκεια φολικού οξέος (συνήθως σε συνδυασμό με κακή διατροφή, αλκοολισμό, ή άλλη διαταραχή).

Η ανεπάρκεια φυλικού οξέος μπορεί να προκαλέσει αλλαγές στα μαλλιά, το δέρμα και τα νύχια (40)».

Σύμφωνα με το Institute of Medicine (40): «Η βιταμίνη Β12 είναι απαραίτητη για τη σύνθεση του DNA, την νευρολογική λειτουργία, και το σχηματισμό ερυθρών αιμοσφαιρίων (40).

Οι ενεργές μορφές Β12 ονομάζονται μεθυλοκοβαλαμίνη και 5-δεοξυαδενοσυλκοβαλαμίνη. Η βιταμίνη Β12 είναι ένας συμπαράγοντας για τη συνθάση της μεθειονίνης και με αυτόν τον τρόπο επηρεάζει τη σύνθεση σχεδόν 100 υποστρωμάτων συμπεριλαμβανομένου του DNA, του RNA, και των πρωτεϊνών.

Δεν υπάρχει καθιερωμένο ανώτατο όριο για την πρόσληψη βιταμίνης Β12 (40)».

Σύμφωνα με το Institute of Medicine και την μελέτη των Hunt A και συνεργατών (39, 49): «Ιδιαίτερα ελάχιστες μελέτες μέχρι σήμερα έχουν ασχοληθεί με τη σχέση μεταξύ βιταμινών Β και τριχόπτωσης.

Το φυλλικό οξύ (φολικό οξύ ή βιταμίνη Β9) ως δότης μεθυλο-ομάδας, και η βιταμίνη Β12 (κοβαλαμίνη) ως συνένζυμο, και οι δύο συμβάλλουν στην παραγωγή νουκλεϊκών οξέων και, συνεπώς, κατέχουν ένα εύλογα σημαντικό ρόλο στο εξαιρετικά πολλαπλασιαστικό θύλακα της τρίχας (39, 40).

Η μελέτη ανασκόπησης της διεθνούς βιβλιογραφίας από τους Jordan M. Thompson και συνεργάτες περιγράφει (40): «Επί του παρόντος, υπάρχουν λίγες μελέτες  που αξιολογούν την κατάσταση της βιταμίνης Β σε ασθενείς με Α (51-56).

Οι συντάκτες της μελέτης ανασκόπησης της διεθνούς βιβλιογραφίας από τους Jordan M. Thompson και συνεργάτες καταλήγουν (50):

«Σχετικά με τις βιταμίνες Β, μερικές μελέτες δείχνουν συσχετίσεις μεταξύ Α και χαμηλά επίπεδα φολλικού οξέος και πολυμορφισμούς MTHFR. Υπάρχουν αναφορές περιπτώσεων ασθενών με Α και αναιμία υπάρχουν. Αυτές οι έρευνες δείχνουν ότι η κατάσταση φολλικού οξέος ή βιταμίνης Β12 μπορεί να τροποποιήσει τον κίνδυνο ή την εξέλιξη της ΑΑ».

Ποια είναι τα δεδομένα των κλινικών δοκιμών με την χρήση Βιταμίνης D στην Αλωπεκία;

Οι μελέτες του Holick MF. περιγράφουν (48, 49): «Η βιταμίνη D είναι μια λιποδιαλυτή βιταμίνη με πρωταρχικό ρόλο στην ομοιόσταση ασβεστίου και φωσφόρου και sτην υγεία των οστών. Τα επίπεδα ορού διατηρούνται κυρίως μέσω της μετατροπής της 7-δευδροχολστερόλης με τη μεσολάβηση της UVB στο δέρμα σε χολοκαλσιφερόλη, η οποία μετατρέπεται στην υδροξυλιωμένη ενεργή μορφή της στο ήπαρ και τους νεφρούς 1,25-διυδροξιβιταμίνης D. Η βιταμίνη D μπορεί επίσης να ληφθεί από εμπλουτισμένα τρόφιμα (π.χ. σολομός, σαρδέλες, κρόκοι αυγών)  ή από συμπληρώματα (57,58).

Μόλις ενεργοποιηθεί, η βιταμίνη D λειτουργεί ως μια ορμόνη και ανήκει στην οικογένεια των στεροειδών ορμονών.

Εισέρχεται πρώτα στο κύτταρο μέσω του υποδοχέα βιταμίνης D (VDR), και στη συνέχεια, ενώνεται με τον υποδοχέα ρετινοϊκού οξέος Χ και εισέρχεται στον πυρήνα.

 Αυτό το σύμπλεγμα δεσμεύει συγκεκριμένες ακολουθίες DNA (στοιχεία που ανταποκρίνονται στο DNA) προσελκύοντας παράγοντες μεταγραφής και με αυτόν τον τρόπο ελέγχει την έκφραση των γονιδίων που ανταποκρίνονται στη βιταμίνη D (49)».

Σύμφωνα με την μελέτη των Reichrath J και συνεργατών (59): «Η βιταμίνη D έχει καθιερώσει ρόλους στο κανονικό θύλακα της τρίχας. Τα κερατινοκύτταρα του θύλακα της τρίχας είναι αντιδρούν ανοσολογικά στον VDR με τη μεγαλύτερη δραστηριότητα στο στάδιο του αναγόνου (59)».

Η μελέτη των Xie Z και συνεργατών εξέτασε την επίδραση της πλήρους απώλειας λειτουργικότητας του VDR σε ζωικό μοντέλο. Τα αποτέλεσμα ήταν σημαντικό. Σύμφωνα με τους επιστήμονες αυτούς: «Σε ποντίκια μια ομόζυγη μετάλλαξη νοκ-άουτ στον VDR, η τριχόπτωση αναπτύχθηκε 3 μήνες από τη γέννηση, με σχεδόν ολική τριχόπτωση στους 8 μήνες (60)».  

Οι συντάκτες της μελέτης ανασκόπησης της διεθνούς βιβλιογραφίας από τους Jordan M. Thompson και συνεργάτες καταλήγουν (50):

«Συνολικά, η τρέχουσα βιβλιογραφία έχει δείξει χαμηλότερα επίπεδα της βιταμίνης D σε ασθενείς με Α. Μελέτες γενετικών πολυμορφισμών του VDR δεν έχουν αποκαλύψει ενδεικτικούς γενετικούς παράγοντες κινδύνου για ΑΑ.

Τέλος, δεν έχει λάβει χώρα μέχρι τώρα καμία διπλή-τυφλή δοκιμή, ώστε να εξετάσει από του στόματος συμπληρώματα βιταμίνης Dως στρατηγική πρόληψης ή αποτελεσματικότητας».

Ποια είναι τα δεδομένα των κλινικών δοκιμών με την χρήση Κουρκουμίνης στην Αλωπεκία;

Σύμφωνα με την μελέτη ανασκόπησης της διεθνούς βιβλιογραφίας των Merve Bacanli  και συνεργατών (61): «Η Κουρκουμίνη, η κύρια πολυφαινολική δραστική ένωση που ριζώματα του Curcuma longa  L., χρησιμοποιείται ως συμπλήρωμα διατροφής. Η κουρκουμίνη έχει μεγάλη σημασία με το ευρύ φάσμα βιολογικών και άλλων επιδράσεις όπως η δράσης ως αντιοξειδωτικό, αντιφλεγμονώδες κ.α. (61)».

Η μελέτη ανασκόπησης των κλινικών μελετών των Alexandra R. Vaughn και συνεργατών εξέτασε την χρήση της κουρκουμίνης σε ασθένειες του δέρματος. Σύμφωνα με τους επιστήμονες αυτούς (62): «Συστηματικά ερευνήθηκαν οι βάσεις δεδομένων PubMed και Embase για δημοσιευμένες κλινικές μελέτες που εξετάζουν τη χρήση κουρκουμίνης, και για μελέτες που σχετίζονται με την υγεία του δέρματος. Δεν τέθηκαν όρια σχετικά με το χρονικό πλαίσιο αναζήτησης για όλα τα άρθρα που δημοσιεύθηκαν πριν 18 Αυγούστου 2015.

Και οι δύο αναζητήσεις φιλτράρονται να περιλαμβάνουν μόνο κλινικές μελέτες που περιλαμβάνουν τους ανθρώπους και εκείνες που γράφονται στα αγγλικά (62). Σε αυτή την έρευνα βρέθηκε μόνο μία κλινική δοκιμή με την χρήση κουρκουμίνης στην Α. (62)»

Οι συντάκτες της μελέτης ανασκόπησης των κλινικών μελετών των Alexandra R. Vaughn και συνεργάτες καταλήγουν ότι (62):

«Μόνο η ομάδα συνδυασμού φαρμακευτικής αγωγής και κουρκουμίνης ήταν στατιστικά σημαντική για τη βελτίωση της αξιολόγηση των μαλλιών και της τριχόπτωσης».

Ποια είναι τα δεδομένα των κλινικών δοκιμών με την χρήση κατεχινών στην Αλωπεκία;

Η μελέτη ανασκόπησης της διεθνούς βιβλιογραφίας των Sharayah Riegsecker  συνεργατών περιγράφει (63): «Μεταξύ των φυσικών ενώσεων ιδιαίτερου ενδιαφέροντος, οι κατεχίνες που βρίσκονται στο πράσινο τσάι έχουν προκαλέσει μια σημαντική προσοχή κατά την τελευταία δεκαετία για τα πιθανά οφέλη τους (63).

Η επιγαλοκατεχίνη (EGCG) είναι μια σημαντική κατεχίνη που βρίσκεται στο πράσινο τσάι και παρασκευάζεται από αποξηραμένα φύλλα των φυτών Camellia sinesis και Camellia assamica, τα οποία είναι μέλη της οικογένειας Theacease (63)».

Η μελέτη των Fatma N. Hamed σε μοντέλα έδειξε πολύ ενδιαφέροντα αποτελέσματα. Σύμφωνα με τους συντάκτες της μελέτης αυτής: «Τα ευρήματά μας έχουν δείξει ότι, όταν η EGCG προστίθεται σε καλλιεργημένα κύτταρα HaCat,  είναι σε θέση να μειώσει την έκφραση των γονιδίων pSTAT1 και να καταστείλει την οδό IFN-g, συμπεριλαμβανομένων IRF-1, HLA-DR, και HLA-B. Τα αποτελέσματα αυτά επιβεβαιώνουν τη σημασία της οδού IFN-g στην παθογένεση της Α, και η αναστολή αυτής της οδού σηματοδότησης θα μπορούσε να είναι ένας αποτελεσματικός θεραπευτικός στόχος.

Αυτό έχει ήδη αποδειχθεί ότι συμβαίνει με αναστολείς JAK όπως το ruxolitinib, το τοφακιτινίμπη και το baricitinib. Σε πειράματα ex-vivo ότι σε PBMC από ασθενείς με AA μείωσαν σημαντικά τα cd4+ C119 θετικά (Th1) κύτταρα καθώς και τα κύτταρα υποσυνόλων CD8+ NKG2D+.

Τα ευρήματα αυτά ενισχύουν τη σημασία της ανοσολογικής πτυχής στην παθογένεση της Α (64)».

Δεν υπάρχουν κλινικές μελέτες μέχρι τώρα.

Ποια είναι τα δεδομένα των κλινικών δοκιμών με την χρήση βιταμίνης C στην Αλωπεκία;

Ο Valdes F. στην μελέτη του για την βιταμίνη  C αναλύει (65): «Η βιταμίνη C, ή ασκορβικό οξύ, είναι μια υδατοδιαλυτή βιταμίνη.

Είναι ένα ισχυρό αντιοξειδωτικό που εμποδίζει την οξείδωση των λιποπρωτεϊνών χαμηλής πυκνότητας και την βλάβη των κυττάρων από την επίδραση των ελεύθερων ριζών.

Δρα επίσης ως αναγωγικός μεσολαβητής απαραίτητος για τη σύνθεση των ινών κολλαγόνου μέσω της υδροξυλίωσης της λθσίνης (lysine) και της προλίνης.

Η βιταμίνη C διαδραματίζει ουσιαστικό ρόλο στην εντερική απορρόφηση του σιδήρου λόγω της χηλικής ιδιότητας της και μειώνει την επίδρασή του, βοηθώντας την κινητοποίηση σιδήρου και την εντερική απορρόφηση (65)».

Ως εκ τούτου, η πρόσληψη βιταμίνης C είναι σημαντική σε ασθενείς με απώλεια μαλλιών που σχετίζεται με έλλειψη σιδήρου.

Οι Gropper SS και συνεργάτες και οι Fleming JD στις μελέτες τους περιγράφουν ότι (66, 67): «Οι άνθρωποι είναι φυσικά ελλιπείς σε ένα ένζυμο που ονομάζεται L-gulonolactone οξειδάση που απαιτείται για τη σύνθεση της βιταμίνης C, και ως εκ τούτου θα πρέπει να λαμβάνουν βιταμίνη C μέσω της διατροφής τους. Τα εσπεριδοειδή, οι πατάτες, οι ντομάτες, οι πράσινες πιπεριές και τα λάχανα έχουν ιδιαίτερα υψηλές συγκεντρώσεις βιταμίνης C (66).

Αν και η ανεπάρκεια βιταμίνης C συνδέεται συνήθως με ανωμαλίες των μαλλιών, δεν υπάρχουν δεδομένα που να συσχετίζουν τα επίπεδα βιταμίνης C και την τριχόπτωση (67)».

Ποια είναι τα δεδομένα των κλινικών δοκιμών με την χρήση βιταμίνης Ε στην Αλωπεκία;

Σύμφωνα με την μελέτη ανασκόπησης του Knight JA.  (68): «Τα κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος είναι εξαιρετικά ευαίσθητα στην οξειδωτική βλάβη. Παράγουν επίσης αντιδραστικά είδη οξυγόνου ως μέρος του μηχανισμού ανοσολογικής άμυνας, η οποία μπορεί να προκαλέσει μια αντίδραση υπεροξείδωσης λιπιδίων.

Τα Αντιοξειδωτικά συμπληρώματα αντιστρέφουν ουσιαστικά αρκετές ηλικιακά σχετιζόμενες ελλείψεις, που οδηγούν σε αυξημένο αριθμό των συνολικών λεμφοκυττάρων και υποσύνολων Τ-κυττάρων, αυξημένα επίπεδα ιντερλευκίνης-2, αυξημένη φυσική δραστηριότητα των κυττάρων δολοφόνος, ενισχυμένη απόκριση αντισωμάτων στην διέγερση του αντιγόνου, βελτιωμένη ανταπόκριση σε μιτογόνα ερεθίσματα, μειωμένη σύνθεση προσταγλαδίνης, και μειωμένη υπεροξείδωση των λιπιδίων (68).

Σύμφωνα με την μετά-ανάλυση των κλινικών δοκιμών από τους Prie BE και συνεργάτες (69): «Αρκετές κλινικές μελέτες έχουν εξετάσει την διαφορά στο οξειδωτικό / αντιοξειδωτικό φορτίο σε ασθενείς με ΑΑ, η οποία είναι μια ασθένεια που εξαρτάται από αυτοανοσία, την γενετική προδιάθεση, και το συναισθηματικό και περιβαλλοντικό στρες.

Οι μελέτες αυτές έχουν αναθεωρηθεί, με τους περισσότερους κριτές να αναφέρουν αυξημένα επίπεδα οξειδωτικών βιοδεικτών στρες και μειωμένα επίπεδα προστατευτικών αντιοξειδωτικών ενζύμων σε ασθενείς με AA (69)».

Σύμφωνα με την μελέτη των Naziroglu M (70): «Η βιταμίνη Ε εμπλέκεται στην οξειδωτική/αντιοξειδωτική ισορροπία και βοηθά στην προστασία από τις ελεύθερες ρίζες».

Ποια είναι τα τελικά συμπεράσματα των μελετών;

Η ανασκόπηση της διεθνούς βιβλιογραφίας από τους Hind M. Almohanna και συνεργάτες για τα συμπεράσματα των κλινικών μελετών περιγράφει (39):

Ανδρογενετική Αλωπεκία

Αν και μια σχέση μεταξύ των επιπέδων βιταμίνης D και AGA (androgenetic alopecia) ή TE (telogeneffluvium) εξακολουθεί να συζητείται, οι περισσότεροι συγγραφείς συμφωνούν στη συμπλήρωση της βιταμίνης D σε ασθενείς με απώλεια μαλλιών και ανεπάρκεια βιταμίνης D.

Η πρόσληψη βιταμίνης C είναι ζωτικής σημασίας σε ασθενείς με τριχόπτωση που σχετίζεται με ανεπάρκεια σιδήρου.

Δεν υπάρχουν δεδομένα που να υποστηρίζουν το ρόλο της βιταμίνης Ε στην AGA ή TE.

Η έλλειψη σιδήρου είναι κοινή στις γυναίκες με απώλεια τρίχας, και οι περισσότεροι συντάκτες συμφωνούν στη συμπλήρωση του σιδήρου στους ασθενείς με την ανεπάρκεια σιδήρου ή/και τα χαμηλά επίπεδα φερριτίνης.

Τα δεδομένα που συσχετίζουν το TE και το AGA με το επίπεδο ψευδαργύρου δεν είναι ομοιογενή και δεν συνιστάται ο έλεγχος για ψευδάργυρο.

Η ανεπάρκεια ριβοφλαβίνης μπορεί να προκαλέσει απώλεια μαλλιών. Ωστόσο, λείπουν ολοκληρωμένες μελέτες.

Η ανεπάρκεια Βιοτίνης προκαλεί απώλεια μαλλιών, αλλά δεν υπάρχουν τεκμηριωμένα δεδομένα.

Υπάρχουν μερικές μελέτες που εξετάζουν τη σχέση μεταξύ της τριχόπτωσης και του φυλλικού οξέος ή της βιταμίνης Β12, αλλά υπάρχει έλλειψη εκτεταμένων μελετών.

Γυροειδής Αλωπεκία (alopecia areata, ΑΑ)

Αρκετές μελέτες δείχνουν μια συσχέτιση μεταξύ ΑΑ και χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D.

Μελέτες σχετικά με το ρόλο του σιδήρου στην ΑΑ έχουν δείξει μια διαφορά στα αποτελέσματα μεταξύ των γυναικών και των ανδρών. Υπάρχει ανάγκη για ελεγχόμενες με εικονικό φάρμακο κλινικές δοκιμές που να αξιολογούν τα συμπληρώματα σιδήρου στη θεραπεία της ΑΑ.

Οι περισσότερες μελέτες για τον ψευδάργυρο έχουν αποκαλύψει χαμηλότερα επίπεδα στον ορό σε ασθενείς με ΑΑ από ό, τι σε μάρτυρες. Ωστόσο, οι δοκιμές διπλών τυφλών μελετών που να διερευνούν τα συμπληρώματα ψευδαργύρου σε ΑΑ λείπουν, και οι μελέτες σχετικά με το επίπεδο του ορού σεληνίου σε ασθενείς με ΑΑ είναι πολύ σπάνιες, γεγονός που αποκλείει οποιοδήποτε συμπέρασμα σχετικά με το ρόλο του ψευδαργύρου και σεληνίου στην ΑΑ.

Οι συντάκτες μερικών μελετών δείχνουν ότι τα επίπεδα φυλλικού οξέος ή βιταμίνης Β12 μπορεί να τροποποιήσει την εξέλιξη της ΑΑ, αλλά τα δεδομένα εξακολουθούν να είναι πολύ περιορισμένα για την συμπλήρωση των βιταμινών Β.

Δεδομένου του ρόλου των βιταμινών και των ανόργανων συστατικών στην κανονική ανάπτυξη των θυλακίων της τρίχας και στη λειτουργία κυττάρων του ανοσοποιητικού συστήματος, μεγάλες διπλές-τυφλές με εικονικό φάρμακο-ελεγχόμενες δοκιμές απαιτούνται για να καθορίσουν την επίδραση των συμπληρωμάτων και των μικροθρεπτικών συστατικών στην αύξηση τρίχας.

Κάθε μελέτη που διεξάγεται έχει τον δικό της ειδικό περιορισμό, και το κόστος από την μια και η έλλειψη χρηματοδότησης για την έρευνα αυτή από την άλλη, αποτελούν σημαντικούς περιορισμούς (39)».

Βιβλιογραφία

  1. Jordan M. Thompson, Mehwish A. Mirza, Min Kyung Park, Abrar A. Qureshi, and Eunyoung Cho, The role of micronutrients in alopecia areata: A Review, Am J Clin Dermatol. 2017 October ; 18(5): 663–679. doi:10.1007/s40257-017-0285-x.
  2. Strazzulla LC, Wang EH, Avila L, et al. Alopecia areata: disease characteristics, clinical evaluation, and new perspectives on pathogenesis. J Am Acad Dermatol 2018; 78: 1–12.
  3. Prakash Acharya, MBBS, MD and Mahesh C. Mathur, MD, DCP, FRCP, Oxidative stress in alopecia areata: a systematic review and meta-analysis, International Journal of Dermatology 2019, doi: 10.1111/ijd.14753
  4. Rajabi F, Drake LA, Senna MM, et al. Alopecia areata: a review of disease pathogenesis. Br J Dermatol 2018; 179: 1033–1048.
  5. , MD, Mehdi Rashighi, MD, and John E. Harris, MD PhD, Understanding Autoimmunity of Vitiligo and Alopecia Areata, Curr Opin Pediatr. 2016 August ; 28(4): 463–469. doi:10.1097/MOP.0000000000000375.
  6. Zhu J, Paul WE. CD4 T cells: fates, functions, and faults. Blood. 2008; 112:1557–1569. [PubMed: 18725574]
  7. , Etzioni A, Paus R. Alopecia areata. N Engl J Med. 2012; 366:1515–1525. [PubMed: 22512484]
  8. Islam N, Leung PS, Huntley AC, Gershwin ME. The autoimmune basis of alopecia areata: a comprehensive review. Autoimmun Rev. 2015; 14:81–89. [PubMed: 25315746]
  9. Ito T, Tokura Y. The role of cytokines and chemokines in the T-cell-mediated autoimmune process in alopecia areata. Exp Dermatol. 2014; 23:787–791. [PubMed: 25040075]
  10. McElwee KJ, Gilhar A, Tobin DJ, et al. What causes alopecia areata? Exp Dermatol. 2013; 22:609–626. [PubMed: 23947678]
  11. Petukhova L, Ripke S, et al. Genome-wide meta-analysis in alopecia areata resolves HLA associations and reveals two new susceptibility loci. Nat Commun. 2015; 6:5966. [PubMed: 25608926] The authors report results of the first genome-wide meta-analysis to identify the susceptibility loci in alopecia areata.
  12. Petukhova L, Christiano AM. Functional Interpretation of Genome-Wide Association Study Evidence in Alopecia Areata. J Invest Dermatol. 2016; 136:314–317. [PubMed: 26763452]
  13. Xing L, Dai Z, Jabbari A, et al. Alopecia areata is driven by cytotoxic T lymphocytes and is reversed by JAK inhibition. Nat Med. 2014; 20:1043–1049. [PubMed: 25129481] The authors reveal the pathogenic role of NKG2D+ cytotoxic T cells in alopecia areata pathogenesis, and the potential of reversing hair loss in human by inhibition of JAK pathway.
  14. McPhee CG, Duncan FJ, Silva KA, et al. Increased expression of Cxcr3 and its ligands, Cxcl9 and Cxcl10, during the development of alopecia areata in the mouse. J Invest Dermatol. 2012; 132:1736–1738. [PubMed: 22358057]
  15. Harman, D. Aging: a theory based on free radical and radiation chemistry. J. Gerontol. 11, 298–300 (1956).
  16. Arck, P.C., Overall, R., Spatz, K. et al. Towards a “free radical theory of graying”: melanocyte apoptosis in the aging human hair follicle is an indicator of oxidative stress induced tissue damage. FASEB J. 20, 1567–1569 (2006).
  17. Kauser, S., Westgate, G.E., Green, M.R. and Tobin, D.J. Human hair follicle and epidermal melanocytes exhibit striking differences in their aging profile which involves catalase. J. Invest Dermatol. 131, 979–982 (2011).
  18. R. M. Trueb, The impact of oxidative stress on hair, Review Article, International Journal of Cosmetic Science, 2015, 37 (Suppl. 2), 25–30 doi: 10.1111/ics.12286
  19. Trueb, R.M. Aging of hair. J. Cosmet. Dermatol. 4, 60–72 (2005).
  20. Trueb, R.M. Pharmacologic interventions in aging hair. Clin. Interv. Aging 1, 121–129 (2006).
  21. Kaufman, K.D. Androgens and alopecia. Mol. Cell. Endocrinol. 198, 89–95 (2002).
  22. Trueb, R.M. Molecular mechanisms of androgenetic alopecia. Exp. Gerontol. 37, 981–990 (2002).
  23. Laura Jadkauskaite, Pierre A. Coulombe, Matthias Schafer, Albena T. Dinkova-Kostova, Ralf Paus and Iain S. Haslam, Oxidative stress management in the hair follicle: Could targeting NRF2 counter age-related hair disorders and beyond? Prospects & Overviews, Bioessays 39: 1700029, 2017
  24. Schneider MR, Schmidt-Ullrich R, Paus R. 2009. The hair follicle as a dynamic miniorgan. Curr. Biol.: CB 19: R132–42.
  25. , Baris OR, Reuter K, Kobayashi K et al. 2015. Mitochondrial function in murine skin epithelium is crucial for hair follicle morphogenesis and epithelial-mesenchymal interactions. J Invest Dermatol 135: 679–89.
  26. Arck PC, Slominski A, Theoharides TC, Peters EM et al. 2006. Neuroimmunology of stress: skin takes center stage. J Invest Dermatol 126: 1697–704.
  27. Paus R. 2011. A neuroendocrinological perspective on human hair follicle pigmentation. Pigment Cell Melanoma Res 24: 89–106. 44. Neste DV, Tobin DJ. 2004. Hair cycle and hair pigmentation: dynamic interactions and changes associated with aging. Micron 35: 193–200.
  28. Neste DV, Tobin DJ. 2004. Hair cycle and hair pigmentation: dynamic interactions and changes associated with aging. Micron 35: 193–200.
  29. Arck PC, Overall R, Spatz K, Liezman C et al. 2006. Towards a “free radical theory of graying”: melanocyte apoptosis in the aging human hair follicle is an indicator of oxidative stress induced tissue damage. FASEB J 20: 908–20.
  30. Wood JM, Decker H, Hartmann H, Chavan B et al. 2009. Senile hair graying: H2O2-mediated oxidative stress affects human hair color by blunting methionine sulfoxide repair. FASEB J 23: 2065–75.
  31. Zhao J, Li H, Zhou R, G Ma et al. 2015. Foxp1 regulates the proliferation of hair follicle stem cells in response to oxidative stress during hair cycling. PLoS ONE 10: e0131674.
  32. Prakash Acharya, MBBS, MD and Mahesh C. Mathur, MD, DCP, FRCP, Oxidative stress in alopecia areata: a systematic review and meta-analysis, International Journal of Dermatology 2019, doi: 10.1111/ijd.14753
  33. Jeffrey AS, Maddalena LA, Merilovich M, Ellen LR (2014) A midlife crisis for the mitochondrial free radical theory of aging. Longev Healthspan 3(4):2046–2395
  34. Lobo V, Patil A, Phatak A, Chandra N (2010) Free radicals, antioxidants and functional foods: impact on human health. Pharmacogn Rev 4(8):118–126
  35. Maria GB, Letizia P, Massimo B, Andrea B (2016) Xanthine oxidoreductase-derived reactive species: physiological and pathological effects. Oxid Med Cell Longev 2016:3527579–3527587
  36. Corpas FJ, Barroso JB, Rı´o LA (2001) Peroxisomes as a source of reactive oxygen species and nitric oxide signal molecules in plant cells. Trends Plant Sci 6(4):145–150
  37. Woo CH, Eom YW, Yoo MH, You HJ, Han HJ, Song WK, Yoo YJ, Chun JS, Kim JH (2000) Tumor necrosis factor-alpha generates reactive oxygen species via a cytosolic phospholipase A2-linked cascade. J Biol Chem 13 275(41):32357–32362
  38. Olchawa MM, Pilat AK, Szewczyk GM, Sarna TJ (2016) Inhibition of phagocytic activity of ARPE-19 cells by free radical mediated oxidative stress. Free Radic Res 50(8):887–897
  39. , Azhar A. Ahmed, John P. Tsatalis, and Antonella Tosti,Τhe Role of Vitamins and Minerals in Hair Loss: A Review,  Dermatol Ther (Heidelb). 2019 Mar; 9(1): 51–70. Published online 2018 Dec 13. doi: 10.1007/s13555-018-0278-6
  40. Institute of Medicine (US) Standing Committee on the Scientific Evaluation of Dietary Reference Intakes and its Panel on Folate, Other B Vitamins, and Choline. Dietary Reference Intakes for Thiamin, Riboflavin, Niacin, Vitamin B6, Folate, Vitamin B12, Pantothenic Acid, Biotin, and Choline. 1998; doi: 10.17226/6015
  41. Said HM, Ross A. Riboflavin. Modern nutrition in health and disease, 11th edn. Baltimore: Lippincott Williams & Wilkins; 2014:325–30.
  42. Riboflavin Rs R. Encyclopedia of dietary supplements. London and New York: Informa Healthcare; 2010. pp. 691–699. [Google Scholar]
  43. Zempleni JWS, Kuroishi T. Biotin. Present knowledge in nutrition. 10th edn. Washington, DC: Wiley-Blackwell; 2012. p. 359–74.
  44. Goldberg LJ, Lenzy Y. Nutrition and hair. Clin Dermatol. 2010;28(4):412–419. [PubMed] [Google Scholar]
  45. 35. Durusoy C, Ozenli Y, Adiguzel A, et al. The role of psychological factors and serum zinc, folate and vitamin B12 levels in the aetiology of trichodynia: a case-control study. Clin Exp Dermatol. 2009;34(7):789–792. [PubMed] [Google Scholar]
  46. 36. Zempleni J, Hassan YI, Wijeratne SS. Biotin and biotinidase deficiency. Expert Rev Endocrinol Metab. 2008;3(6):715–724. [PMC free article] [PubMed] [Google Scholar]
  47. Carmel R. Folic Acid. In: Shils M, Shike M, Ross A, aballero B, Cousins R, editors. Modern nutrition in health and disease. Baltimore: Lippincott Williams & Wilkins; 2005. p. 470–81.
  48. Mock DM. Biotin. In: Coates PM, Blackman M, Betz JM, Cragg GM, Levine MA, Moss J, White JD, editors. Encyclopedia of dietary supplements, edn 2. London, New York: Informa Healthcare; 2010. pp. 43–51. [Google Scholar]
  49. Hunt A, Harrington D, Robinson S. Vitamin B12 deficiency. BMJ. 2014; 349:g5226. [PubMed: 25189324]
  50. Jordan M. Thompson, Mehwish A. Mirza, Min Kyung Park, Abrar A. Qureshi, and Eunyoung Cho, The role of micronutrients in alopecia areata: A Review, Am J Clin Dermatol. 2017 October ; 18(5): 663–679. doi:10.1007/s40257-017-0285-x.
  51. Gonul M, Cakmak S, Soylu S, et al. Serum vitamin B12, folate, ferritin, and iron levels in turkish patients with alopecia areata. Indian J Dermatol Venereol Leprol. 2009; 75:552–2. DOI: 10.4103/0378-6323.55430
  52. Tzellos TG, Tahmatzidis DK, Lallas A, et al. Pernicious anemia in a patient with Type 1 diabetes mellitus and alopecia areata universalis. Journal of Diabetes and its Complications. 2009; 23:434–437. DOI: 10.1016/j.jdiacomp.2008.05.003 [PubMed: 18614380]
  53. Yousefi M, Shakoei S, Namazi M, et al. Evaluation of Serum homocysteine, High-Sensitivity CRP, and RBC Folate in Patients with Alopecia Areata. Indian J Dermatol. 2014; 59:630.doi: 10.4103/0019-5154.143567
  54. Ertugrul DT, Karadag AS, Takci Z, et al. Serum holotranscobalamine, vitamin B12, folic acid and homocysteine levels in alopecia areata patients. Cutan Ocul Toxicol. 2013; 32:1–3. DOI: 10.3109/15569527.2012.683499 [PubMed: 22591107]
  55. Kalkan G, Yigit S, Karakuş N, et al. Methylenetetrahydrofolate reductase C677T mutation in patients with alopecia areata in Turkish population. Gene. 2013; 530:109–112. DOI: 10.1016/j.gene.2013.08.016 [PubMed: 23954881]
  56. Zafad S, Madani A, Harif M, et al. Pernicious anemia associated with autoimmune hemolytic anemia and alopecia areata. Pediatr Blood Cancer. 2007; 49:1017–1018. DOI: 10.1002/pbc.20896 [PubMed: 16752385]
  57. Holick MF. Vitamin D deficiency. N Engl J Med. 2007; 357:266–281. DOI: 10.1056/NEJMra070553 [PubMed: 17634462]
  58. Holick MF. Sunlight and vitamin D for bone health and prevention of autoimmune diseases, cancers, and cardiovascular disease. Am J Clin Nutr. 2004; 80:1678S–88S. [PubMed: 15585788]
  59. Reichrath J, Schilli M, Kerber A, et al. Hair follicle expression of 1,25-dihydroxyvitamin D3 receptors during the murine hair cycle. Br J Dermatol. 1994; 131:477–482. [PubMed: 7947199]
  60. Xie Z, Komuves L, Yu Q-C, et al. Lack of the vitamin D receptor is associated with reduced epidermal differentiation and hair follicle growth. Journal of Investigative Dermatology. 2002; 118:11–16. DOI: 10.1046/j.1523-1747.2002.01644.x [PubMed: 11851870]
  61. Merve Bacanli, Sevtap Aydin Dilsiza, Nurşen Başarana, A. Ahmet Başaranb, Effects of phytochemicals against diabetes, Adv Food Nutr Res. 2019;89: 209-238. doi: 10.1016/bs.afnr.2019.02.006.
  62. Alexandra R. Vaughn, Amy Branum and Raja K. Sivamani, Effects of Turmeric (Curcuma longa) on Skin Health: A Systematic Review of the Clinical Evidence, Phytother. Res. (2016), DOI: 10.1002/ptr.5640
  63. Sharayah Riegsecker, Dustin Wiczynski, Mariana J. Kaplan, and Salahuddin Ahmed, Potential Benefits of Green Tea Polyphenol EGCG in thePrevention and Treatment of Vascular Inflammation inRheumatoid Arthritis, Life Sci. 2013 September 3; 93(8): 307–312. doi:10.1016/j.lfs.2013.07.006
  64. Fatma N. Hamed, Andrew J. G. McDonagh, Sarah Almaghrabi, Youssef Bakri, Andrew G. Messenger, and Rachid Tazi-Ahnini, Epigallocatechin-3 Gallate Inhibits STAT-1/JAK2/IRF-1/HLA-DR/HLA-B and Reduces CD8 MKG2D Lymphocytes of Alopecia Areata Patients, Int J Environ Res Public Health. 2018 Dec; 15(12): 2882, doi: 10.3390/ijerph15122882
  65. Valdes F. Vitamin C. Actas Dermosifiliogr.2006;97(9):557–68.
  66. Gropper SS, Smith J, Grodd JL. The water-soluble vitamins. In: Gropper SS, Smith JL, Grodd JL, editors. Advanced nutrition and human metabolism, 4th edn. Belmont: Thomson Wadsworth; 2004: 260–75.
  67. Fleming JD, Martin B, Card DJ, Mellerio JE. Pain, purpura and curly hairs. Clin Exp Dermatol. 2013;38(8):940–2.
  68. Knight JA. Review: free radicals, antioxidants, and the immune system. Ann Clin Lab Sci. 2000;30(2):145–58.
  69. Prie BE, Voiculescu VM, Ionescu-Bozdog OB, et al. Oxidative stress and alopecia areata. J Med Life. 2015;8(Spec Issue):43–6.
  70. Naziroglu M, Kokcam I. Antioxidants and lipid peroxidation status in the blood of patients with alopecia. Cell Biochem Funct. 2000;18(3):169–73.

FGA Center

Το Κέντρο Εφαρμοσμένης Λειτουργικής Γονιδιωματικής διερευνά και προτείνει εξειδικευμένες εξετάσεις της κυτταρικής λειτουργίας.

Επικοινωνία

Online ραντεβού

Για προγραμματισμό τηλεσυνάντησης καλέστε +(30) 210 33 90 340